• Na czasie
    Dlaczego Kraków to Kraków?
    Różne są opinie na temat pochodzenia tej nazwy. Aleksander Brückner w Słowniku etymologicznym języka polskiego (Wiedza Powszechna, Warszawa 1989) wywodzi ją od kraka, czyli kruka.
    A Andrzej Bańkowski w tomie 1 Etymologicznego słownika języka polskiego, w haśle krakać pisze tak: „ (…) Nie należy tu nazwa miejscowa Kraków przez kronikarza staropolskiego wywodzona od krakania kruków na pobojowisku; raczej od imienia jakiegoś Chorwata na służbie księcia Wielkich Moraw, który ów gród założył dla ujarzmienia Wiślan; por. serb.-chorw. krak ‘noga’ (…)” (Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2000).
  • Łatwo pomylić
    ŻURAW
    W tym słowie zrobiłem błąd w dyktandzie przed pięćdziesięciu laty. Wstydziłem się i próbowałem uzasadniać, że można i tak, i tak.
    Okazało się, że poniekąd miałem rację, i ci, którzy wstawiają żurawiowi o kreskowane, mogą się jakoś tłumaczyć dawną pisownią, bo na początku tak go pisano. Jeszcze Mickiewicz obu tych form używał. Podobnie żorawina wcześniejsza była od żurawiny. Ale dziś mamy tylko u, otwarte jak otwarty dziób żurawia.
    Jerzy Bralczyk
  • To ciekawe
    Wypłynąć na szerokie wody
    Czyli: zacząć działać w szerokim zakresie. Metaforyka żeglarska nie jest u nas szczególnie rozwinięta, ale czasem pozwala na wyrażenie dużej skali.
    Tu widzimy wypływanie z rzeki do morza, które jest tak szerokie, że woda w nim występująca prosi się o liczbę mnogą, dla wody w ogóle rzadko spotykaną. Na takie wody może się także puścić, ale wtedy zapowiada to niebezpieczeństwa i jest o wiele bardziej ryzykowne. Lepiej wypływać na wody niż się puszczać.
    Jerzy Bralczyk
Słowo dnia: widzimisię

Czy wiesz, że?

Mówimy „Pańskie oko konia tuczy”, mając na myśli to, że sprawy idą lepiej, jeśli kontroluje je osoba bezpośrednio nimi zainteresowana.
Więcej przysłów

Zasady pisowni

86. [336] Podstawowa funkcja kropki
Kropka zamyka wypowiedzenie (tzn. zdanie lub równoważnik zdania), będące podstawową całością składniowo-znaczeniową. W obrębie wypowiedzenia zakończonego kropką mogą występować inne znaki interpunkcyjne. Z tych powodów kropka musi być uważana za podstawowy i najważniejszy znak przestankowania. Oto przykłady użycia kropki w tej funkcji:
Wtedy powstał człowiek, który dotąd siedział był jakby na uboczu, w głębi nieco, lecz mimo że dotychczas głosu nie zabierał, zebrani z szacunkiem ku niemu spozierali.
(S. Mrożek)
Była pewna, że jeżeli matka troszczy się kiedy o nią, to tylko przez obawę, aby jej pracy i opieki nad sobą nie utracić; toteż troskliwość ta, zamiast łagodzić i rozweselać, zaostrzała i zachmurzała jej rysy.
(E. Orzeszkowa)
Kropka — jak już wspomnieliśmy — może zostać zastąpiona przez pytajnik, wykrzyknik lub wielokropek:
Dlaboga, panie Wołodyjowski! Larum grają! wojna! nieprzyjaciel w granicach! a ty się nie zrywasz? szabli nie chwytasz? na koń nie siadasz? Co się stało z tobą, żołnierzu?
(H. Sienkiewicz)
I to nadaje moim czynom jakiś połowiczny charakter...
(W. Gombrowicz)
... >>

Powiedz to inaczej

Zmieniają się czasy,
zmieniają się słowa

Zobacz w Słowniku języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego, jak przez pół wieku zmieniło się słowo ekologiczny
Więcej słów
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego